GÜNCEL

Marmara hapishanelerinde 3 ayda bin 326 hak ihlali

�STANBUL - ETHA
27 Ocak 2026 Sal�

�HD �stanbul �ubesi Hapishane Komisyonu, Ekim, Kas�m, Aral�k 2025 döneminde Marmara Bölgesi hapishanelerinde ya�anan hak ihlallerine ili�kin raporunu yay�mlad�. Raporda, hapishanelerdeki kapasite fazlal��n�n yan� s�ra, sa�l�k hakk� ihlallerine, yayg�n ve sistematik biçimde sürdürülen i�kence ve tecrit uygulamalar�na dikkat çekilerek, tutsaklar ve aileriyle dayan��ma ça�r�s� yap�ld�.

�nsan Haklar� Derne�i (�HD) �stanbul �ubesi Hapishane Komisyonu, Marmara Bölgesi hapishanelerinde ya�anan hak ihlallerine ili�kin üç ayl�k raporunu Beyo�lu'nda bulunan dernek binas�nda yapt�� bas�n toplant�s� ile kamuoyuna duyurdu. Ekim, Kas�m ve Aral�k 2025 aylar�n� kapsayan rapor; tutsak ba�vurular�, bas�n taramas� ve resmi veriler ��nda haz�rland�. Raporda, hapishanelerdeki yap�sal sorunlar�n çözülmedi�i gibi, ihlallerin birçok ba�l�k alt�nda derinle�erek devam etti�i vurguland�.

KAPAS�TE FAZLALI�I DEVAM ED�YOR
Hapishanelerin mevcut kapasitesinin çok üzerinde tutulmas�n�n, tutsaklar�n ya�am ko�ullar�n� do�rudan etkiledi�ine dikkat çekilen raporda, kapasite yo�unlu�una ili�kin �u veriler payla��ld�: "1 Aral�k 2025 itibari ile 433 bin 543 olan mahpus say�s�; 2 Ocak 2026 tarihi itibari ile 338 bin 109'u hükümlü, 63 bin 905'i tutuklu, 18 bin 946's� kad�n, 4 bin 421'i çocuk, 6 bin 285'i 65 ya� üstü olmak üzere 402 bin14'e gerilemi� olup, kapasitesi 305.286 olan 403 hapishanede hali haz�rda 96 bin 728 mahpus kapasite fazlas� bulunmaktad�r." Raporda, infaz düzenlemeleri kapsam�nda tahliyeler ya�anmas�na ra�men hapishanelerde kapasite fazlas� sorunu çözülemedi�i belirtilerek, hapishanelerde halen yüzde 31,68 oran�nda kapasite fazlas� tutsa��n bulundu�u belirtildi.

SA�LIK HAKKINA ER��M ENGEL�
Raporda, en yayg�n ihlal alanlar�ndan birinin sa�l�k hakk� oldu�u vurguland�. Tutsaklar�n hastaneye sevk edilmemesi, sevklerin geç yap�lmas�, kelepçeli muayene dayatmas� ve tedavi süreçlerinin keyfi biçimde engellenmesi öne ç�kan sorunlar aras�nda yer ald�. Özellikle hasta tutsaklar aç�s�ndan durumun hayati boyutlara ula�t��na dikkat çekilen raporda �u ifadelere yer verildi: "Hasta mahpuslar�n tedaviye eri�imi engellenmekte, infaz erteleme talepleri tarafl� biçimde de�erlendirilmekte ve bu durum mahpuslar�n ya�am hakk�n� do�rudan tehdit eder hale gelmektedir."

��KENCE, KÖTÜ MUAMELE VE A�IR TECR�T
Raporda, i�kence ve kötü muamele yasa��n�n sistematik biçimde ihlal edildi�ine dair çok say�da ba�vuruya yer verildi. Fiziksel �iddet, psikolojik bask�, ç�plak arama, keyfi hücre aramalar� ve onur k�r�c� uygulamalar�n birçok hapishanede rutin hale geldi�i belirtildi. Özellikle yüksek güvenlikli ve "kuyu tipi" olarak tan�mlanan hapishanelerde uygulanan a��r tecrit politikalar�na dikkat çekilen raporda, �u de�erlendirme yer ald�: "A��r tecrit uygulamas�, mahpuslar aç�s�ndan bir i�kence yöntemi haline gelmi�, tahammül edilemez boyutlara ula�m��t�r."

�LET��M VE SOSYAL HAKLAR
Raporda, tutsaklar�n aileleri ve d�� dünya ile kurduklar� ileti�imin ciddi biçimde s�n�rland�r�ld�� vurguland�. Telefon görü�lerinin k�s�tlanmas�, mektuplar�n geciktirilmesi ya da gönderilmemesi, gazete ve yay�nlara eri�imin engellenmesi ile sosyal faaliyetlerin uygulanmamas� yayg�n ihlaller aras�nda s�raland�. Bu uygulamalar�n tecrit politikalar�n�n tamamlay�c� bir parças� haline geldi�i vurgulann raporda, "Tutsaklar�n ileti�im hakk� sistematik biçimde ihlal edilmekte" denildi.

BESLENME,TEM�ZL�K VE TEMEL �HT�YAÇLAR
Raporda, tutsaklar�n yeterli ve sa�l�kl� beslenme ile temiz suya eri�im konusunda da ciddi sorunlar ya�ad�� kaydedildi. Verilen yemeklerin besin de�erinden uzak oldu�u, hijyen ko�ullar�n�n sa�lanmad�� ve tutsaklar�n temel ihtiyaçlar�n� kantin yoluyla kar��lamak zorunda b�rak�ld�� belirtildi. Bu durumun da hem yoksulla�may� hem de e�itsizli�i derinle�tirdi�i ifade edildi.

�NFAZDA KEYF�L�K VE TAHL�YE ENGELLER�
Raporda, �dare ve Gözlem Kurullar� arac�l��yla tahliyelerin keyfi biçimde ertelendi�i vurgulad�. Denetimli serbestlik ve ko�ullu sal�verilme haklar�n�n "iyi halli olunmad��" gerekçesiyle engellendi�i, bu uygulamalar�n infazda e�itlik ilkesini ihlal etti�ine dikkat çekilen raporda, "�dare ve Gözlem Kurullar� arac�l��yla özgürlük hakk�na yönelik ihlaller artarak devam etmekte, itiraz mekanizmalar� ise etkisiz b�rak�lmaktad�r" ifadelerine yer verildi.

TUTSAKLARLA DAYANI�MA ÇA�RISI YAPILDI
Raporda, Ekim, Kas�m, Aral�k 2025 döneminde Marmara Bölgesi hapishanelerinde toplam bin 326 hak ihlali tespit edildi�i belirtilerek, bunun yaln�zca �HD'ye ula�an ba�vurular ve bas�na yans�yan vakalarla s�n�rl� oldu�u hat�rlat�ld�. Raporun sonunda �u ça�r� yap�ld�: "Hapishanelerde ya�anan hak ihlalleri sadece mahpuslar�n mücadelesi ile de�il d��ar�dan yürütülecek mücadelenin deste�i ile önlenebilir. �çeridekilerin küçük de olsa sesi olabilmek ve duyarl�l�k yaratmak için sorunlar� görünür k�lmak amac�yla haz�rlad��m�z bu rapor, ayn� zamanda, hapishanelerde ya�anan ve devasa boyutlara ula�an sorunlar kar��s�nda mahpuslarla ve mahpus aileleri ile dayan��ma ça�r�m�zd�r."

Marmara hapishanelerinde 3 ayda bin 326 hak ihlali

�lgili Haberler